28 Oktober 2016

Julian Barnes, A. Igoni Barrett, Auke Hulst, James Salter, Nescio, Chimamanda Ngozi Adichie. De redactie las, en laveerde tussen herkenning en teleurstelling, en stond stil bij perspectief en pijn.

*

Marjolijn van Heemstra: Julian Barnes, Hoogteverschillen

Vijftien jaar geleden las ik Een geschiedenis van de wereld in 10 ½ hoofdstuk en werd Julian Barnes een van mijn literaire helden. Zoiets gaat natuurlijk altijd een keer mis. In het geval van Barnes duurde dat nog verrassend lang. Tot begin van dit jaar om precies te zijn, toen zijn laatste boek verscheen: Het tumult van de tijd, een fictionele biografie van Dmitri Sjostakovitsj die Barnes’ ‘meest diepgaande werk tot nu toe’ zou zijn. Ik vond het zijn minst interessante, meest oppervlakkige boek. Misschien had het te maken met de vorm. Het waanzinnige leven van een figuur als Sjostakovitsj heeft geen fictie nodig, en als je dat er per se van wilt maken dan moet die fictie iets toevoegen wat ver boven de realiteit uitstijgt en er op die manier een laag aan toevoegt.
Dat deed Barnes niet.

25 Oktober 2016

Een kraam bij het filmfestival

Boekhandel van de maand

De positie van boekhandelaren is de laatste tien jaar erg veranderd. Boekhandelaren zijn steeds belangrijker in het boekenvak: ze geven quotes achterop boeken, ze verschijnen op feestjes, ze kopen boeken in die getipt zijn door de collega’s van het boekenpanel van DWDD. Boekhandelaren spreken zich uit over boeken, Jan van Mersbergen spreekt zich uit over boekhandels in de nieuwe rubriek Boekhandel van de maand. Iedere laatste dinsdag van de maand.

Vandaag de negende aflevering: Drvkkery in Middelburg.

24 Oktober 2016

Het is mijn koffie

500 à 1.000 woorden

Ieder klapje is een kusje, fluistert Berry. Hij fluistert met hetzelfde ritme waarmee hij zijn vuisten laat landen. Een combinatiestoot. Links, rechts. Klapje, kusje. Twee woorden vlug achter elkaar, alsof ze met elkaar verbonden zijn. Verbonden zoals mijn wangen, die steeds meer beginnen te branden. Wij staan bij de bushalte en in de verte zie ik de bus over het glimmende asfalt rijden, langs de plek waar vroeger stoplichten stonden en nu alleen nog gevarenheuveltjes liggen. Berry knijpt even in mijn nek voordat ik de bus instap. Zijn vingers komen tot onder mijn kaak en ik ruik het zweet in zijn T-shirt. Als ik het trappetje oploop geloof ik dat zijn handen groter zijn geworden, de laatste tijd.

21 Oktober 2016

Kevin Canty, Alejandro Zambra, James Salter: de redactie las verhalen en meerkeuzevragen als romans en essays - en een stuk roman.

*

Jan van Mersbergen: Kevin Canty, Een vreemde in deze wereld

Bij korte verhalen heb ik soms het idee dat de schrijver zich er met het vergroten van een anekdote tot een paar bladzijden vanaf heeft gemaakt. Een gevoel van: een roman is toch wel erg veel werk, met tien verhalen heb ik ook een boek, en zo’n verhaal schrijf je in een ochtend.

Dat geldt natuurlijk alleen voor slechte verhalen. Goede korte verhalen hebben de kracht van een roman, gebundeld in een paar pagina’s. Zoals Annie Proulx in een verhaal van anderhalve bladzijde het complete leven van een cowboy kan vatten, weids en toch gedetailleerd, en gevoelig, dat is de ware kunst van het korte verhaal.

In mijn boekenkast staan een paar bundels die ik nog wel eens in wil kijken, en dan is het voordeel van verhalen: je hoeft er maar één te lezen om weer volledig gegrepen te worden. Een van die bundels is Een vreemde in deze wereld, van Kevin Canty in de vertaling van Rien Verhoef. ‘Het slachtoffer’ is mijn favoriete verhaal. Ik sloeg het boek laatst weer open en herkende meteen de bladspiegel: korte hoofdstukjes met allemaal een aparte titel in klein kapitaal: tv, gekanteld, veiligheid, zijn lichaam, Tina doet haar ogen dicht. Een kort verhaal opgebouwd uit een heleboel korte schetsen, dat is een ode aan het korte verhaal.

18 Oktober 2016

Koufront

500 à 1.000 woorden

Het moest rond acht uur zijn geweest toen zijn vader het douchegordijn openrukte. Het blauwe plastic had het licht van de badkamerlamp iets verduisterd. Om de jongen heen groeide een plasje water, want zijn billen rustten op het putje.
Het licht sneed zijn blikveld in. De ogen van zijn vader hingen klein onder zijn zware wenkbrauwen. Het haar aan weerszijden van de kale plek op zijn hoofd stond recht omhoog. Rode wangen. De jongen wilde vragen wat er was, maar voor hij iets kon zeggen greep zijn vader zijn natte haar beet en trok hem omhoog. De jongen schreeuwde, klauwde in de behaarde rug van de sterke hand.
Ik heb je toch gezegd van die spullen af te blijven? Ellendig jong.

14 Oktober 2016

Bregje HofstedeMarijke SchermerBruce Springsteen, Kenneth Cook, Jan Donkers, Peter Ackroyd: de Revisorredactie las. Deed het werk van de Svenska Akademien: genres scheiden - liedjes zijn geen literair proza, journalistiek is geen essayistiek, biografie is geen literatuur - en grote vragen en slordigheidjes wegen. Maar was ook gewoon fan.

*

Daan Stoffelsen: Bregje Hofstede, De herontdekking van het lichaam (en John Jeremiah Sullivans 'Feet in Smoke' en Montaignes 'Over droefheid')

Je vroeg me, Thomas, of dit een essay was. Ik besloot het op te zoeken en uit te printen (dank god voor het internet, het weet alles van mij, en waar John Jeremiah Sullivans essay 'Feet in Smoke' te lezen valt). Maar ik was eigenlijk Bregje Hofstedes De herontdekking van het lichaam aan het lezen. Weer zo'n klein boekje, nu non-fictie, dat niettemin tot nadenken noopt. Ondertitel: Over de burn-out. Nou ja, over Hofstedes burn-out gaat het grootste deel van het boek, het is een stuk dat eerder bij De Correspondent werd gepubliceerd, over de verhouding tussen lichaam en geest, mind over matter, streven en ontspannen. Ze bepleit een holistischer levenstijl, aandacht voor het fysieke én het mentale.
Ga ik daarin mee?
Ik twijfel. Thomas, dit beschouw ik dus niet als essayistiek, dit vind ik eerder diepgravende journalistiek met een opinie. Hofstede voert bronnen op - wetenschappers, filosofen, een romancier -, voert eigen ervaringen op, maar gaat er niet mee in discussie - zoals Maggie Nelson dat in De argonauten doet, bij een Freudiaanse theoretische bewering bijvoorbeeld: 'Ik ben verbijsterd en gegeneerd als ik bedenk dat ik dit soort vragen jarenlang niet alleen begrijpelijk vond, maar ook fascinerend.' Zo'n opmerking geeft een scherpte die ik mis aan dit artikel.

10 Oktober 2016

Ik reageer liever op geweldige kopij dan op de nieuwsbrief van Das Magazin, maar ditmaal was de verleiding te groot. Toine & Daniël stuurden me een paar handenvol schrijftips vroegen me: 'Wat zou jouw belangrijkste schrijftip zijn?' Ik heb me altijd verre van schrijf- en schoonmaaktips gehouden: het alfabet en allesreiniger volstaan doorgaans. Maar ondertussen probeer ik geweldige kopij nog geweldiger te maken, daar heb je meer voor nodig dan allesreiniger. Ik neem de uitdaging aan. En twijfel. 'Met beelden wil je in een verhaal een residu achterlaten in de lezer?' 'Wees ook niet huiverig om te jatten of imiteren?' 'Een goede opening is het halve werk?' 'Negen van de tien keer kun je de laatste zin schrappen?' 'De magie van een verhaal is wat overblijft als alles is uitgelegd?' Of: 'Write drunk, edit sober, proofread naked in a public place, promote your book relentlessly while high on crack.'
Over auteursgebonden schrijftips, schrijven wat je kent en wat je niet kent, en verder gaan dan de tips. Over saaiheid en Sebald en mijn vijf belangrijkste schrijftips. Nummer 5: 'Zoek op tijd hulp.'

07 Oktober 2016

Peter Terrin & Mischa Andriessen, John Julius Norwich, Mohammed Shoekri en John Jeremiah Sullivan: dit is wat de redactie van Revisor las, naast veelbelovende kopij.

*

Thomas Heerma van Voss: John Jeremiah Sullivan, Pulphead

Er zijn boeken die ik steeds niet lees omdat ik er eigenlijk nooit zin in heb, hoe veel lof er ook op het omslag staat, hoe lang ze ook op mijn nachtkastje liggen. Er zijn ook boeken waarbij ik het lezen alsmaar uitstel omdat ik denk dat ze me juist heel erg zullen bevallen, dat ik er misschien wel te bevattelijk voor ben in mijn eigen schrijven, of dat ik bij het lezen het idee krijg dat mijn eigen woordengepriegel niets voorstelt. Pulphead behoorde al jaren tot de laatste categorie. Rond de (Nederlandse) verschijning in 2013 geleden ontstond er ineens een vreemd soort cultus rondom dit boek van John Jeremiah Sullivan; het werd geprezen door allerlei mensen die ik hoog had zitten en die ik verder nooit hoorde over Amerikaanse non-fictie. Ik twijfelde of dat vooral betekende dat uitgeverij De Bezige Bij goed promotiewerk had geleverd of dat het werkelijk een onovertreffelijk boek was, nergens mee te vergelijken. Om eerlijk te zijn ben ik er nog steeds niet uit.

05 Oktober 2016

Een zo goed als droge dag

Voorproeven uit Revisor 12

Voor Revisor 12 (koop dat nummer! Neem een abonnement!) schreef Chris Honingh de reeks 'Een zo goed als droge dag'. Vandaag kunt u hier de eerste gedichten eruit lezen.

*

I

Ik liep naast je. Je had vlechten. Echte.
Bij het donkere kanaal stond een gemaal
te pompen, het bruisende water spatte
naar alle kanten. Toch klapte je van plezier
in je handen. Ik floot tussen mijn tanden,
in de verte reed een trein over een zwart
viaduct, tot mijn schande zweefde tussen
de sterren mijn gebarende hand. Toen
smolt je schouder in het duister ook je rug
zag ik niet meer. De nacht is een brug
tussen twee dagen. Je ontsnapte me weer.

05 Oktober 2016

Revisor 12 is verschenen

Dienstmededeling

Revisor verschijnt vanaf nu viermaal per jaar. Te beginnen, begin september, met nummer 12, met nieuw proza van Annelies Verbeke, Thomas Verbogt en Merijn de Boer, en talenten Frank Heinen en Emily Kocken, essayistiek van Miriam Rasch en poëzie van Flor Declercq en Chris Honingh.

Wat nu?

04 Oktober 2016

Rosa Schogt (1980) is theaterwetenschapper en actrice. Ze speelt, redigeert, schrijft teksten en geeft poëzie- en taallessen aan kinderen. Sinds 2012 schrijft ze poëzie, en belandde dat jaar bij de beste twintig van de Turing-gedichtenwedstrijd. Ze draagt graag en vaak voor, afgelopen zomer nog bij Dichters in de Prinsentuin. Ellen Deckwitz nam een gedicht van haar op in Olijven moet je leren lezen. Vandaag publiceren wij 'Op weg naar huis' en 'Zin'.

Omhoog