11 Juni 2013

I.M. Hans Groenewegen (1956-2013)

Op 10 juni 2013 overleed Hans Groenewegen, een van de meest productieve en nauwgezette literatoren die Nederland rijk is geweest. Als lezer, als bezorger, beschouwer, dichter, denker, criticus, essayist, als gestreng en eerlijk collega en gespreksgenoot van velen, vervulde hij een belangrijke rol in de Nederlandse literatuur van de laatste decennia. Het is moeilijk een wereld zonder Hans voor te stellen. De redactie van De Revisor betreurt het verlies van een groot schrijver. Onze gedachten zijn bij zijn vrouw Anne Marijke en zijn kinderen en kleinkinderen.

Hans Groenewegen debuteerde als dichter in 2000 met grondzee (Slibreeks). Daarna volgden bij wereldbibliotheek de bundels en gingen uit sterven (2005) en zuurstofschuld (2008) en van alle angst ontdaan (2012). Er is een postume dichtbundel op komst waaraan vele collega's meewerkten, die bezorgd wordt door de collega die Hans uiteindelijk het meest waardeerde, Marc Kregting. Groenewegen redigeerde essaybundels over het werk van Hans Faverey, Lucebert, Kees Ouwens en (als medewerker) Karel van de Woestijne voor de Historische Uitgeverij. Hij publiceerde drie essaybundels over hedendaagse poezie, Schuimen langs de vloedlijn (2002), Overvloed (2005) en Met schrijven zin verzamelen (2012). Veel van zijn werk is toegankelijk op zijn website www.hansgroenewegen.nl.

De Revisor publiceerde vijf gedichten van Hans Groenewegen en stelde een groot deel van zijn laatste bundel bij verschijnen online beschikbaar voor de abonnees.

Daniël Rovers besprak zijn vierde dichtbundel en stelde dat voor Hans Groenewegen de laatste jaren meer de nadruk op zijn eigen poëzie is gaan liggen. Schrijven temidden van zoveel lezen en beschouwen noemde Hans Groenewegen het door rietstengels lucht inademen onder water. In zijn laatste bundels is de dood alom aanwezig. Tekenend voor zijn werk is de onafgebroken ernst en de toewijding waarmee hij werk besprak, zonder rekenschap te geven aan de status van de persoon die het schreef.

Kenmerkend voor de poëziebeschouwingen van Groenewegen is zijn vermogen op een bijna neutrale manier te lezen, zonder vooringenomenheid een tekst te volgen. Bijna, door zijn leesverslagen klonken humanistische, marxistische elementen en sporen van een protestante achtergrond. Hoe mild Hans Groenewegen schreef, hij kon evengoed eloquent en scherp en fel zijn. Over Dirk van Bastelaere schreef Groenewegen in zijn laatste essaybundel dat hij geleerd had te wantrouwen ‘als iemand in het centrum van de macht zich nog steeds beroept op de outsider-ideologie die hem daar bracht’.

Persoonlijk betreur ik het verlies van een gewaardeerd en kritisch gespreksgenoot. Hans Groenewegen heeft me talloze malen aangemoedigd en gestimuleerd om te schrijven over poëzie en bij Ons Erfdeel aangedragen als essayist. Zo gestreng als hij kon zijn, zo integer en vriendelijk was hij evengoed. Voor De Groene Amsterdammer besprak ik twee keer zijn werk. Hans was een collega aan wie je je kon scherpen. Een wereld zonder Hans is stukken leger.

drie reacties

jan haerynck

Intriest bericht! Groot verlies voor de letteren! Was man met een bijzonder rake blik!

jan haerynck, - 11-06-’13 14:26
Piet brak

Hans Groenewegen was inderdaad een zeer erudiet poëzielezer en ragfijn analist. Inderdaad een zeer groot verlies. Piet Brak.

Piet brak, - 12-06-’13 12:29
Chris Honingh

Lees nu pas van zijn verscheiden. Zat met hem in 1993 in het Dante project en hij nodigde me uit voor een openbaar gesprek in Schiller. We hebben even gecorrespondeerd, gedichten uitgewisseld, maar we zaten op verschillende golflengten. Heb hem destijds nog in Doorn willen bezoeken, maar hij was niet thuis.

Chris Honingh, - 19-12-’15 11:53
We willen u nog veel meer vragen, maar er in ieder geval zeker van zijn dat u een mens bent, een lezer, een schrijver, maar in ieder geval geen robot.
Persoonlijke info onthouden?
Kleine lettertjes: Alle HTML-tags behalve <b> en <i> zullen uit je reactie worden verwijderd. Je maakt links door gewoon een URL of e-mailadres in te typen.
Omhoog